Een sollicitatiegesprek instappen met het idee: “Ik moet rustig blijven.” is eigenlijk een onmogelijke opdracht. Waarschijnlijk wil je de baan heel graag, je weet niet precies wat er komen gaat en anderen gaan jou beoordelen. Het idee dat je “van je zenuwen af moet” is daarom niet realistisch. En het is ook niet nodig. De werkgever begrijpt heus wel dat dit voor jou een spannende situatie is.
Hoe harder je probeert om dat nerveuze gevoel weg te duwen, hoe erger het wordt. De vraag is niet: Hoe kom ik van mijn spanning af? De vraag is: Wat vertelt mijn spanning mij?
Spanning vertelt je wat aandacht nodig heeft
Als je spanning ziet als informatie, kun je ontdekken waar het precies over gaat. Vaak laat het zien wat belangrijk voor je is en waar je je kwetsbaar bij voelt. Bijvoorbeeld:
- Waarden
Wat je écht belangrijk vindt in werk en samenwerking.
- Oude patronen
Zoals willen pleasen, altijd perfect willen zijn of overal controle over willen hebben.
- Overtuigingen
Bijvoorbeeld dat je jezelf continu moet bewijzen of dat je carrière tot nu toe meer geluk dan hard werken is geweest.
- Grenzen
Wat je nodig hebt om goed te functioneren.
Door ernaar te kijken in plaats van het weg te duwen, ontstaat er ruimte.
Probeer eens met nieuwsgierigheid te onderzoeken wat je over jezelf te weten kunt komen. Misschien merk je dat je bang bent om stiltes te laten vallen. Dat kan wijzen op een behoefte om competent over te komen of aardig gevonden te worden. Of het valt je op dat je spanning toeneemt wanneer je over jezelf moet vertellen. Dan kan dat wijzen op een behoefte aan bevestiging, de angst om afgewezen te worden of de neiging om jezelf te bewijzen.
Spanning opmerken
Ga zitten zoals je nu zit. Haal rustig adem en neem waar hoe je zit en ademt. Je hoeft niets te veranderen. Alleen opmerken.
Stap 1 – Voelen
Breng je aandacht naar je lichaam.
Stel jezelf één vraag:
Waar voel ik op dit moment spanning?
Laat het antwoord komen zonder iets te willen oplossen.
Stap 2 – Ademen
Breng je aandacht naar je ademhaling.
Is hij hoog, laag, snel, vast, vloeiend?
Je hoeft niets te corrigeren. Alleen zien wat er gebeurt.
Stap 3 – Tempo
Luister naar je innerlijke tempo.
Ga ik sneller dan nodig? Of juist trager?
Voel het ritme zonder oordeel.
Stap 4 — Gedachten
Kijk naar de gedachten die langskomen.
Welke zinnen of beelden schieten er door me heen?
Neem ze waar zonder dat je er iets van hoeft te vinden.
Afronding
Adem nog één keer rustig uit.
Zeg in jezelf: “Dit is spanning. Het mag er zijn.”
Alleen al dit opmerken brengt rust. Je verschuift van erin zitten naar ernaar kijken. Dat is het moment waarop spanning zachter wordt en jij weer ruimte krijgt.
Wanneer je nervositeit niet langer de regie heeft, kun je veel beter keuzes maken.
Je kunt jezelf vragen:
- Wat wil ik hier laten zien?
- Wat is voor mij belangrijk in dit gesprek?
- Wat zegt mijn spanning over wat ik nodig heb?
- Wat wil ik dat de ander over mij begrijpt?
Spanning wordt dan geen blokkade, maar een kompas. Je kunt het gebruiken om dichter bij jezelf te blijven. Zo kun je tijdens het gesprek laten zien wie je bent en wat je te bieden hebt. Tegelijkertijd onderzoek je of de baan ook aansluit bij waar jij behoefte aan hebt.
Hoe coaching kan helpen bij sollicitaties
In coaching werk je niet aan het wegpoetsen van zenuwen.
Je werkt aan:
- De spanning reguleren zodat je jezelf ruimte kunt geven tijdens het gesprek
- Patronen of overtuigingen herkennen zodat je bewust keuzes kunt maken.
- Keuzes maken die kloppen voor jou. Weten wat je nodig hebt en wat je absoluut niet wilt.
- Goed voorbereid zijn. Weten wat je wilt vertellen en welke voorbeelden je daarbij kunt gebruiken.
- Non-verbale communicatie. Van buiten uitstralen wie je van binnen bent.
Sta je op het punt om te solliciteren en vind je die spanning maar lastig of belemmerend? Dan is dit misschien wel hét moment om op zoek te gaan naar wat het je te vertellen heeft en hoe je het kunt gebruiken in plaats van bestrijden.